Ενσωμάτωση της πρότασης “Exercise Is Medicine” στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας

Ως βασικός παράγοντας που συμβάλλει στην επιβάρυνση των περισσότερων χρόνιων νόσων, η ανεπαρκής σωματική δραστηριότητα δημιουργεί σημαντική οικονομική επιβάρυνση του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης. Ποικίλες παρεμβάσεις μπορούν να αυξήσουν αποτελεσματικά τα επίπεδα σωματικής δραστηριότητας των πολιτών, αλλά λίγες είναι ενσωματωμένες στην κλινική πρακτική της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας. Το «Exercise Is Medicine»  είναι μια παγκόσμια πρωτοβουλία για την υγεία που στηρίζεται στην τεκμηριωμένη θεώρηση ότι η σωματική δραστηριότητα είναι αναπόσπαστο μέρος της πρόληψης και της θεραπείας χρόνιων νόσων, πρέπει να αξιολογείται τακτικά ως ζωτικό σημείο και να εντάσσεται στο πλαίσιο της μέριμνας για την υγεία. Μια πολύ ενδιαφέρουσα εν εξελίξει μελέτη στοχεύει να παρέχει επιστημονικά δεδομένα για τη διαμόρφωση πολιτικών υγείας σχετικά με την υποχρεωτική ασφαλιστική κάλυψη και την αποζημίωση των παρόχων (πρωτοβάθμιας φροντίδας) υγείας, για να αφιερώνουν χρόνο και να συζητούν με τους ασθενείς τους τα ευεργετήματα της σωματικής άσκησης στην πρόληψη ή/και θεραπεία σωματικών και ψυχικών προβλημάτων υγείας

 

Διαβάστε το πλήρες άρθρο ΕΔΩ

Συμμετοχή του Εθνικού Κέντρου ΕΙΜ–Greece στο EIM National Center Director Meeting 2024

1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Exercise is Medicine

Στο πλαίσιο του ετήσιου παγκόσμιου συνεδρίου Exercise is Medicine® (EIM) 2024, 28-31 Μαΐου 2024, Boston, Massachusetts, USA, πραγματοποιήθηκε η συνάντηση των Εθνικών Κέντρων EIM από όλο τον κόσμο, στην οποία συμμετείχαν εκπρόσωποι-μέλη του ΔΣ του Εθνικού κέντρου ΕΙΜ–Greece. Στη συνάντηση παρευρέθηκαν εκπρόσωποι από 17 διαφορετικά Εθνικά Κέντρα του Exercise is Medicine®, καθώς και η Liz Joy (Chair, EIM Governance Board) και η Carrie Jaworski (ACSM president-elect). Τα βασικά θέματα που συζητήθηκαν περιελάμβαναν τη συνέχιση της ενίσχυσης των δυνατοτήτων των Εθνικών Κέντρων EIM (π.χ. το πρόγραμμα EIM Europe Emerging Leaders) και την καλύτερη ενσωμάτωση της τεχνολογίας στις μελλοντικές δράσεις του Exercise is Medicine®. Η συνάντηση ενίσχυσε τις πεποιθήσεις όλων για την προαγωγή της σωματικής δραστηριότητας ως βασική συνιστώσα της μέριμνας για την υγεία.

2024 ACSM Annual Meeting 

Μέλη του ΔΣ του Εθνικού Κέντρου σε αναμνηστικές φωτογραφίες κατά τη συμμετοχή τους στο Exercise is Medicine® National Center Director Annual Meeting 2024, καθώς και με τον ΕΙΜ Program Officer, American College of Sports Medicine (Mark Stoutenberg) και την Chair, EIM Governance Board (Liz Joy), οι οποίοι είχαν επίσης συμμετάσχει στις εργασίες του 1ου Πανελληνίου Συνεδρίου “Exercise is Medicine” με διεθνή συμμετοχή.


 

Επιδράσεις της ποδηλασίας έναντι του τρεξίματος υψηλής έντασης στην απώλεια λίπους και στο μικροβίωμα του εντέρου ανδρών υπέρβαρων ή παχύσαρκων

Η διαλειμματική άσκηση υψηλής έντασης (HIIT) μπορεί να μειώσει αποτελεσματικά τη συνολική και την (ενδο)κοιλιακή λιπώδη μάζα του σώματος. Ωστόσο, οι επιδράσεις των προγραμμάτων HIIΤ τρεξίματος έναντι ποδηλασίας στη μείωση της λιπώδους μάζας δεν έχουν ακόμη συγκριθεί. Επιπλέον, χρειάζεται να διερευνηθεί περισσότερο η σχέση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και της προκαλούμενης από τη HIIT μείωσης της λιπώδους μάζας. Πρόσφατη μελέτη συνέκρινε τα αποτελέσματα δύο ισοενεργειακών προγραμμάτων HIIT (ποδηλασίας έναντι τρεξίματος) διάρκειας 12 εβδομάδων στη σύσταση του σώματος και του μικροβιώματος του εντέρου σε άνδρες υπέρβαρους ή παχύσαρκους που δεν ακολουθούσαν ορισμένη δίαιτα. Συνολικά, το σωματικό βάρος και το κοιλιακό και σπλαχνικό λίπος μειώθηκαν μετά την ολοκλήρωση των προγραμμάτων ΗΙΙΤ. Δεν παρατηρήθηκε διαφορά μεταξύ των δύο ομάδων άσκησης ως προς την ποσοστιαία μεταβολή του βάρους, του συνολικού σωματικού λίπους και του σπλαχνικού λίπους. Αντίθετα, η απώλεια κοιλιακού λίπους ήταν μεγαλύτερη στην ομάδα HIIT-τρεξίματος έναντι της ΗΙΙΤ-ποδηλασίας. Η ποικιλότητα του εντερικού μικροβιώματος δεν διαφοροποιήθηκε μετά την ολοκλήρωση των προγραμμάτων άσκησης ούτε διέφερε μεταξύ των ομάδων άσκησης, ωστόσο συσχετίστηκε με τις μεταβολές του κοιλιακού λίπους. Συμπερασματικά, τόσο η ποδηλασία όσο και το τρέξιμο με τη μορφή ΗΙΙΤ ίσης ενεργειακής δαπάνης βελτίωσαν τη σωματική σύσταση υπέρβαρων/παχύσαρκων ανδρών. Περισσότερες μελέτες χρειάζονται για να χαρακτηρίσουν τους μηχανισμούς που διέπουν τη μεγαλύτερη απώλεια κοιλιακού λίπους με άσκηση τρεξίματος HIIT.

 

Διαβάστε το πλήρες άρθρο: ΕΔΩ

COUVERT, A., L. GOUMY, F. MAILLARD, A. ESBRAT, K. LANCHAIS, C. SAUGRAIN, C. VERDIER, E. DORÉ, C. CHEVARIN, D. ADJTOUTAH, C. MOREL, B. PEREIRA, V. MARTIN, A. H. LANCHA, N. BARNICH, B. CHASSAING, M. RANCE, and N. BOISSEAU. Effects of a Cycling versus Running HIIT Program on Fat Mass Loss and Gut Microbiota Composition in Men withOverweight/Obesity. Med. Sci. Sports Exerc., Vol. 56, No. 5, pp. 839-850, 2024.

Επιδράσεις της ποδηλασίας έναντι του τρεξίματος υψηλής έντασης στην απώλεια λίπους και στο μικροβίωμα του εντέρου ανδρών υπέρβαρων ή παχύσαρκων

Η διαλειμματική άσκηση υψηλής έντασης (HIIT) μπορεί να μειώσει αποτελεσματικά τη συνολική και την (ενδο)κοιλιακή λιπώδη μάζα του σώματος. Ωστόσο, οι επιδράσεις των προγραμμάτων HIIΤ τρεξίματος έναντι ποδηλασίας στη μείωση της λιπώδους μάζας δεν έχουν ακόμη συγκριθεί. Επιπλέον, χρειάζεται να διερευνηθεί περισσότερο η σχέση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και της προκαλούμενης από τη HIIT μείωσης της λιπώδους μάζας. Πρόσφατη μελέτη συνέκρινε τα αποτελέσματα δύο ισοενεργειακών προγραμμάτων HIIT (ποδηλασίας έναντι τρεξίματος) διάρκειας 12 εβδομάδων στη σύσταση του σώματος και του μικροβιώματος του εντέρου σε άνδρες υπέρβαρους ή παχύσαρκους που δεν ακολουθούσαν ορισμένη δίαιτα. Συνολικά, το σωματικό βάρος και το κοιλιακό και σπλαχνικό λίπος μειώθηκαν μετά την ολοκλήρωση των προγραμμάτων ΗΙΙΤ. Δεν παρατηρήθηκε διαφορά μεταξύ των δύο ομάδων άσκησης ως προς την ποσοστιαία μεταβολή του βάρους, του συνολικού σωματικού λίπους και του σπλαχνικού λίπους. Αντίθετα, η απώλεια κοιλιακού λίπους ήταν μεγαλύτερη στην ομάδα HIIT-τρεξίματος έναντι της ΗΙΙΤ-ποδηλασίας. Η ποικιλότητα του εντερικού μικροβιώματος δεν διαφοροποιήθηκε μετά την ολοκλήρωση των προγραμμάτων άσκησης ούτε διέφερε μεταξύ των ομάδων άσκησης, ωστόσο συσχετίστηκε με τις μεταβολές του κοιλιακού λίπους. Συμπερασματικά, τόσο η ποδηλασία όσο και το τρέξιμο με τη μορφή ΗΙΙΤ ίσης ενεργειακής δαπάνης βελτίωσαν τη σωματική σύσταση υπέρβαρων/παχύσαρκων ανδρών. Περισσότερες μελέτες χρειάζονται για να χαρακτηρίσουν τους μηχανισμούς που διέπουν τη μεγαλύτερη απώλεια κοιλιακού λίπους με άσκηση τρεξίματος HIIT.

 

Διαβάστε το πλήρες άρθρο: ΕΔΩ

Ευεργετικές επιδράσεις της άσκησης στην ποιότητα ζωής και τη λειτουργική ικανότητα ασθενών με καρκίνο του μαστού κατά τη διάρκεια της χημειοθεραπείας

Πρόσφατη μελέτη διερεύνησε την αποτελεσματικότητα ενός προγράμματος συστηματικής άσκησης υπό επίβλεψη στη σχετιζόμενη με την υγεία ποιότητα ζωής και στη λειτουργική ικανότητα γυναικών με καρκίνο του μαστού κατά τη διάρκεια της χημειοθεραπείας τους. Ενενήντα τρεις (93) γυναίκες με καρκίνο του μαστού πρώιμου σταδίου κατανεμήθηκαν τυχαία στην ομάδα επιβλεπόμενης άσκησης συνδυασμένης με τη συνήθη φροντίδα (n = 47), ή στην ομάδα που ελάμβανε μόνο τη συνήθη φροντίδα (n= 46). Το πρόγραμμα συστηματικής άσκησης διάρκειας 20 εβδομάδων περιελάμβανε τρεις συνεδρίες την εβδομάδα, που συνδύαζαν αερόβια άσκηση και άσκηση με αντιστάσεις, οι οποίες εφαρμόζονταν παράλληλα με τη χημειοθεραπεία. Τα αποτελέσματα της μελέτης έδειξαν ότι το πρόγραμμα επιβλεπόμενης τακτικής άσκησης είχε θετικές επιδράσεις σε σημαντικές παραμέτρους λειτουργικότητας (σωματικής, γνωστικής και κοινωνικής), ενώ παράλληλα απέτρεψε την επιδείνωση της κόπωσης και την απώλεια της όρεξης, αποτελώντας μια αποτελεσματική συμπληρωματική θεραπεία για την αποφυγή της επιδείνωσης της ποιότητας ζωής και της λειτουργικής ικανότητας αυτών των ασθενών.

Διαβάστε το πλήρες άρθρο ΕΔΩ

ANTUNES P., A. JOAQUIM, F. SAMPAIO, C. NUNES, A. ASCENSÃO, E. VILELA, M. TEIXEIRA, J. OLIVEIRA, A. CAPELA, A. AMARELO, I. LEÃO, C. MARQUES, S. VIAMONTE, A. ALVES, and D. ESTEVES. Exercise Training Benefits Health-Related Quality of Life and Functional Capacity during Breast Cancer Chemotherapy: A Randomized Controlled Trial. Med. Sci. Sports Exerc.,Vol. 56, No. 4, pp. 600-611, 2024.

Ευεργετικές επιδράσεις της άσκησης στην ποιότητα ζωής και τη λειτουργική ικανότητα ασθενών με καρκίνο του μαστού κατά τη διάρκεια της χημειοθεραπείας

Πρόσφατη μελέτη διερεύνησε την αποτελεσματικότητα ενός προγράμματος συστηματικής άσκησης υπό επίβλεψη στη σχετιζόμενη με την υγεία ποιότητα ζωής και στη λειτουργική ικανότητα γυναικών με καρκίνο του μαστού κατά τη διάρκεια της χημειοθεραπείας τους. Ενενήντα τρεις (93) γυναίκες με καρκίνο του μαστού πρώιμου σταδίου κατανεμήθηκαν τυχαία στην ομάδα επιβλεπόμενης άσκησης συνδυασμένης με τη συνήθη φροντίδα (n = 47), ή στην ομάδα που ελάμβανε μόνο τη συνήθη φροντίδα (n= 46). Το πρόγραμμα συστηματικής άσκησης διάρκειας 20 εβδομάδων περιελάμβανε τρεις συνεδρίες την εβδομάδα, που συνδύαζαν αερόβια άσκηση και άσκηση με αντιστάσεις, οι οποίες εφαρμόζονταν παράλληλα με τη χημειοθεραπεία. Τα αποτελέσματα της μελέτης έδειξαν ότι το πρόγραμμα επιβλεπόμενης τακτικής άσκησης είχε θετικές επιδράσεις σε σημαντικές παραμέτρους λειτουργικότητας (σωματικής, γνωστικής και κοινωνικής), ενώ παράλληλα απέτρεψε την επιδείνωση της κόπωσης και την απώλεια της όρεξης, αποτελώντας μια αποτελεσματική συμπληρωματική θεραπεία για την αποφυγή της επιδείνωσης της ποιότητας ζωής και της λειτουργικής ικανότητας αυτών των ασθενών.

 

Διαβάστε το πλήρες άρθρο ΕΔΩ

Συσχετίσεις μεταξύ ευπάθειας και καρδιοαναπνευστικής ικανότητας & μείωσης του δείκτη μάζας σώματος

Η χαμηλή καρδιοαναπνευστική ικανότητα και η παχυσαρκία μπορεί να επιταχύνουν τις διαδικασίες της γήρανσης. Ο βαθμός στον οποίο οι αλλαγές της καρδιοαναπνευστικής αντοχής και του δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ) μπορούν να μεταβάλουν το ρυθμό γήρανσης ενδέχεται να είναι σημαντικός για το σχεδιασμό θεραπευτικών προσεγγίσεων. Πρόσφατη τυχαιοποιημένη κλινική μελέτη με 3.944 συμμετέχοντες ηλικίας 45-76 ετών έδειξε ότι, τόσο οι αρχικές τιμές της καρδιοαναπνευστικής τους ικανότητας και του ΔΜΣ, όσο και οι μεταβολές αυτών των τιμών σε βάθος 4 ετών συσχετίζονταν ανεξάρτητα με τις 4ετείς μεταβολές ενός δείκτη ευπάθειας 38 σημείων. Είναι ενδιαφέρον ότι, οι συσχετίσεις των 4ετών μεταβολών της καρδιοαναπνευστικής ικανότητας και του ΔΜΣ με τις μεταβολές του δείκτη ευπάθειας ήταν παρόμοιες σε όλες τις υποομάδες των συμμετεχόντων βάσει της ηλικίας, του φύλου, του αρχικού ΔΜΣ, της διάρκειας ύπαρξης σακχαρώδους διαβήτη και του ιστορικού καρδιαγγειακής νόσου. Επιπλέον, η αύξηση της καρδιοαναπνευστικής αντοχής κατά τη διάρκεια των 4 ετών συσχετίστηκε με μικρότερο δείκτη ευπάθειας, ανεξάρτητα από το αρχικό επίπεδο καρδιοαναπνευστικής ικανότητας. Συμπερασματικά, οι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι ενήλικες και εκείνοι με διαβήτη τύπου 2 μπορούν να επιβραδύνουν τις διεργασίες γήρανσης, όπως αυτές απεικονίζονται από έναν αξιόπιστο δείκτη ευπάθειας, αυξάνοντας την καρδιοαναπνευστική τους ικανότητα και χάνοντας βάρος.

Διαβάστε το πλήρες άρθρο ΕΔΩ 

OLSON, K., D. K. HOUSTON, J. ROSS, R. R. WING, F. R. SIMPSON, A. PANDEY, M. P. WALKUP, M. YANG, and M. A. ESPELAND. Associations that Cardiorespiratory Fitness and Body Mass Index Loss Have with Deficit Accumulation Frailty. Med. Sci. Sports Exerc., Vol. 56, No. 4, pp. 717-724, 2024.

Συσχετίσεις μεταξύ ευπάθειας και καρδιοαναπνευστικής ικανότητας & μείωσης του δείκτη μάζας σώματος

Η χαμηλή καρδιοαναπνευστική ικανότητα και η παχυσαρκία μπορεί να επιταχύνουν τις διαδικασίες της γήρανσης. Ο βαθμός στον οποίο οι αλλαγές της καρδιοαναπνευστικής αντοχής και του δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ) μπορούν να μεταβάλουν το ρυθμό γήρανσης ενδέχεται να είναι σημαντικός για το σχεδιασμό θεραπευτικών προσεγγίσεων. Πρόσφατη τυχαιοποιημένη κλινική μελέτη με 3.944 συμμετέχοντες ηλικίας 45-76 ετών έδειξε ότι, τόσο οι αρχικές τιμές της καρδιοαναπνευστικής τους ικανότητας και του ΔΜΣ, όσο και οι μεταβολές αυτών των τιμών σε βάθος 4 ετών συσχετίζονταν ανεξάρτητα με τις 4ετείς μεταβολές ενός δείκτη ευπάθειας 38 σημείων. Είναι ενδιαφέρον ότι, οι συσχετίσεις των 4ετών μεταβολών της καρδιοαναπνευστικής ικανότητας και του ΔΜΣ με τις μεταβολές του δείκτη ευπάθειας ήταν παρόμοιες σε όλες τις υποομάδες των συμμετεχόντων βάσει της ηλικίας, του φύλου, του αρχικού ΔΜΣ, της διάρκειας ύπαρξης σακχαρώδους διαβήτη και του ιστορικού καρδιαγγειακής νόσου. Επιπλέον, η αύξηση της καρδιοαναπνευστικής αντοχής κατά τη διάρκεια των 4 ετών συσχετίστηκε με μικρότερο δείκτη ευπάθειας, ανεξάρτητα από το αρχικό επίπεδο καρδιοαναπνευστικής ικανότητας. Συμπερασματικά, οι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι ενήλικες και εκείνοι με διαβήτη τύπου 2 μπορούν να επιβραδύνουν τις διεργασίες γήρανσης, όπως αυτές απεικονίζονται από έναν αξιόπιστο δείκτη ευπάθειας, αυξάνοντας την καρδιοαναπνευστική τους ικανότητα και χάνοντας βάρος.

Διαβάστε το πλήρες άρθρο ΕΔΩ

Άσκηση σε ασθενείς με πολλαπλή σκλήρυνση

Η άσκηση μπορεί να αποτελέσει μια ευεργετική στρατηγική για την υγεία  των ατόμων με πολλαπλή σκλήρυνση (σκλήρυνση κατά πλάκας) και ειδικότερα για τη διαχείριση των συμπτωμάτων, την αποκατάσταση της λειτουργικότητας, την ενίσχυση της συμμετοχής στις δραστηριότητες της καθημερινής ζωής, την προαγωγή της ευεξίας και  τη βελτιστοποίηση της ποιότητας ζωής τους. Ωστόσο, αυτός ο κλινικός πληθυσμός συνήθως εμφανίζει χαμηλά επίπεδα σωματικής δραστηριότητας σε σύγκριση με τον γενικό πληθυσμό. Για να ξεπεραστεί αυτή η υστέρηση, πρέπει να αντιμετωπιστούν οι κύριοι περιορισμοί που αφορούν στην προώθηση της άσκησης, μέσω της αλληλεπίδρασης ασθενούς και ιατρού. Η αντιμετώπιση αυτών των περιορισμών είναι απαραίτητη για τη λήψη αποφάσεων σχετικά με τη συμπερίληψη της άσκησης στην κλινική φροντίδα των ατόμων με πολλαπλή σκλήρυνση. Το Εθνικό Κέντρο “Exercise is Medicine-Greece” αναπτύσσει σχετικές δράσεις και συνέργειες, όπως μπορείτε να δείτε στο ακόλουθο βίντεο:

Άσκηση για ασθενείς με φλεγμονώδη νόσο του εντέρου

Ο αυξανόμενος επιπολασμός της φλεγμονώδους νόσου του εντέρου καθιστά αναγκαία την πρόσβαση αυτών των ασθενών σε οικονομικά αποδοτικές παρεμβάσεις για τη διαχείριση της νόσου. Η σωματική άσκηση αποτελεί μια μη φαρμακολογική παρέμβαση που έχει ευεργετικές επιδράσεις σε κλινικές πτυχές της φλεγμονώδους νόσου του εντέρου, συμπεριλαμβανομένων της ενεργότητας της νόσου, του ανοσολογικού δυναμικού, της φλεγμονής, της κόπωσης, ψυχολογικών παραγόντων και της ποιότητας ζωής. Ειδικότερα, είναι καλά τεκμηριωμένο ότι η άσκηση, διαφόρων μορφών, χαμηλής έως μέτριας έντασης είναι ασφαλής για αυτούς τους ασθενείς και επιφέρει πολλά από τα ανωτέρω οφέλη που σχετίζονται με τη νόσο. Ωστόσο, πολύ λιγότερα είναι γνωστά για την επίδραση της άσκησης υψηλότερης έντασης σε αυτούς τους ασθενείς. Πρόσφατη μελέτη ανέδειξε ότι η παρατεταμένη έντονη άσκηση σε ασθενείς με φλεγμονώδη νόσο του εντέρου είναι το ίδιο ασφαλής σε σχέση με εκείνους κάνουν άσκηση χαμηλότερης έντασης και μπορεί να μην έχει επιβαρυντικές επιπτώσεις σε αυτούς τους ασθενείς αν συνδυάζεται με επαρκή ενυδάτωση, κατάλληλη διατροφή, αποφυγή φαρμάκων και προσεκτική αξιολόγηση του ιστορικού και της συμπτωματολογίας του ασθενούς. Περισσότερες μελέτες, ωστόσο, χρειάζονται για την καλύτερη κατανόηση του ρόλου της έντασης άσκησης σε αυτή τη νόσο, ώστε να δημιουργηθούν κατευθυντήριες γραμμές για τους ασθενείς με φλεγμονώδη νόσο του εντέρου που επιθυμούν να συμμετάσχουν σε αθλήματα ή προγράμματα άσκησης υψηλής έντασης.

 

Διαβάστε το πλήρες άρθρο ΕΔΩ

Andrew J. Ordille and Sangita Phadtare. Intensity-specific considerations for exercise for patients with inflammatory bowel disease. Gastroenterology Report, 11, 2023.